Rocznice 2010



Patronat



Zagadnienia



Książka

okladka„Poznańczycy w wojnie polsko-bolszewickiej 1919-1921”

Bartosz Kruszyński, Dom Wydawniczy REBIS

 

MHP na YouTube





Konkurs

Przywrócić pamięć ofiar II wojny światowej

„Nasi bliscy, nasze dzieje, nasza pamięć - Straty osobowe i ofiary represji pod okupacją niemiecką”



Newsletter

Zachęcamy do prenumeraty bezpłatnego newslettera Portalu Historycznego prosto na Twój adres e-mail



Subskrybuj

Subskrybuj zawartość   RSS

Zdzisław Lubomirski (1865-1943)


 

Zdzisław LubomirskiUrodził się 4 czerwca 1865 r. w rodzinie książęcej w Niżnym Nowogrodzie, w którym rodzice przebywali na zesłaniu po powstaniu styczniowym.

Po ukończeniu Gimnazjum Św. Anny w Krakowie, studiował prawo na Uniwersytecie Jagiellońskim, uzyskując dyplom w 1887 r. Następnie prowadził studia uzupełniające w Grazu.

W 1893 r. przeniósł się do Królestwa Polskiego. Zamieszkał w Warszawie w rezydencji na Frascati oraz w swoim majątku Mała Wieś koło Grójca.

W 1904 r. został wiceprezesem, a w roku 1908 prezesem Warszawskiego Towarzystwa Dobroczynności oraz kuratorem Instytutu Oftalmicznego (okulistycznego), powstałego dzięki fundacji Lubomirskich.
W 1905 r. był współzałożycielem stronnictwa "Spójnia Narodowa". Współfinansował także działalność Towarzystwa Oświaty Narodowej.

Po wybuchu I wojny światowej zaangażował się w prace powstałego na początku sierpnia 1914 r. Komitetu Obywatelskiego m. Warszawy, zostając początkowo prezesem Sekcji Ogólnej.

W listopadzie 1914 r. wszedł w skład utworzonego w Warszawie Komitetu Narodowego Polskiego.

W sierpniu 1915 r. rosyjskie władze wycofując się z Warszawy przekazały mu zarząd stolicy. Niemcy po zajęciu miasta potwierdzili jego nominację na prezydenta.

W tym czasie pełnił on jednocześnie funkcję przewodniczącego Komitetu Obywatelskiego m. Warszawy, a także prezesa Centralnego Komitetu Obywatelskiego, do momentu jego rozwiązania przez Niemców we wrześniu 1915 r.

Stojąc na czele wspomnianych instytucji samorządowych organizował pomoc społeczną dla osób poszkodowanych w wyniku wojny, prowadził akcje porządkowe oraz zajmował się szkolnictwem, doprowadzając m.in. do przyjęcia w sierpniu 1915 r. przez Komitet Obywatelski uchwały o wprowadzeniu obowiązkowego powszechnego nauczania. Pełnił także inne funkcje społeczne, będąc m.in. prezesem Komitetu Towarzystwa Popierania Pracy Społecznej, powstałego w 1914 r. Polskiego Komitetu Pomocy Sanitarnej czy też prezesem utworzonego dwa lata później Wydziału Tymczasowej Samopomocy Ziemian.

Po powołaniu Tymczasowej Rady Stanu odmówił wejścia w jej skład i objęcia przewodnictwa. Podjął jednak z nią współpracę, wchodząc do Komisji Sejmowo-Konstytucyjnej.

Po wybuchu rewolucji lutowej w Rosji w 1917 r. podjął czynną współpracę z obozem aktywistów.

We wrześniu tego roku wystąpił z Międzypartyjnego Koła Politycznego, utworzonego w 1915 r. przez zwolenników KNP.

W październiku 1917 r. powołany został na członka Rady Regencyjnej Królestwa Polskiego, zasiadając w niej obok arcybiskupa Aleksandra Kakowskiego i Józefa Ostrowskiego.

Z jego inicjatywy 7 października 1918 r. Rada Regencyjna wydała orędzie zapowiadające utworzenie „niepodległego państwa obejmującego wszystkie ziemie polskie z dostępem do morza”.

10 listopada 1918 r. witał w Warszawie w imieniu Rady Regencyjnej uwolnionego z twierdzy magdeburskiej Józefa Piłsudskiego. Dzień później, razem z dwoma pozostałymi regentami, przekazał mu dowództwo nad wojskiem, a 14 listopada 1918 r. pełnię władzy państwowej.

Następnie na pewien czas wycofał się z życia politycznego.

Podczas zamachu majowego podjął próbę mediacji pomiędzy stronami konfliktu.

W latach 1928-1935 był senatorem z ramienia Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem (BBWR), natomiast od 1935 r. do 1938 r. zasiadał w Senacie z nominacji Prezydenta RP.
Dodatkowo w latach 1931-1935 pełnił funkcję prezesa Naczelnej Rady Organizacji Ziemiańskich.

W czasie obrony Warszawy we wrześniu 1939 r. działał w Komitecie Obywatelskim, którym kierował prezydent Stefan Starzyński.

W listopadzie 1942 r. został aresztowany przez gestapo. Zwolniono go po dwóch miesiącach skrajnie wycieńczonego.

Zmarł 31 lipca 1943 r. w Małej Wsi koło Grójca. Pochowany został na cmentarzu w Belsku.




Kalendarz Wydarzeń

 
 
 
 
  

Kalendarz historyczny

 
 
 
Brak wydarzeń
 
 
 
 


Polecane artykuły

Mówią Wieki

Francja a polskie zwycięstwo w 1920 roku

 

Cytat dnia

"Porozumienie Gdańskie było traktowane, jako swego rodzaju nowa ustawa zasadnicza, nowy fundament, na którym mają się opierać i kształtować stosunki ze społeczeństwem".

 

Prof. Andrzej Friszke

 

historyk



Ankieta

Czy w dzisiejszej Polsce realizowane są ideały Sierpnia 1980 roku?:


Partnerzy

You are missing some Flash content that should appear here! Perhaps your browser cannot display it, or maybe it did not initialize correctly.



Partnerzy medialni

RP

stroer

emetro

mowiawieki

hist