Daty

Kalendarz historyczny

4.9

  • 1899 / 120 LAT TEMU

    Ida Kamińska. Fot. PAP/CAF/Archiwum

    W Odessie urodziła się Ida Kamińska, aktorka, reżyserka, pedagog, tłumaczka; w latach 1955-1968 dyrektor Państwowego Teatru Żydowskiego w Warszawie; w 1967 r. otrzymała nominację do Oscara w kategorii najlepszej roli kobiecej za rolę w filmie „Sklep przy głównej ulicy”; w 1968 r. wyemigrowała do USA.

  • 1809 / 210 LAT TEMU

    Portret Juliusza Słowackiego. Źródło: CBN Polona

    W Krzemieńcu urodził się Juliusz Słowacki, poeta, dramaturg, jeden z najwybitniejszych twórców polskiego romantyzmu; autor m.in. dramatów „Kordian”, „Balladyna”, „Lilla Weneda”, „Sen srebrny Salomei”, „Mazepa”, „Samuel Zborowski”, a także poematów „Beniowski”, „Anhelli”, „Król-Duch” i „Ojciec zadżumionych”.

  • 2016 / 3 LATA TEMU

    W Krakowie zmarł prof. Adam Bielański, chemik, twórca polskiej szkoły katalizy, profesor Akademii Górniczo-Hutniczej, a następnie Uniwersytetu Jagiellońskiego.

  • 2012 / 7 LAT TEMU

    Józef Szaniawski. Fot. PAP/T. Gzell

    W Tatrach zginął Józef Szaniawski, politolog, sowietolog, publicysta, dziennikarz; w latach 1970-1985 redaktor PAP; od 1973 r. współpracował z Radiem Wolna Europa; aresztowany za działalność niepodległościową w 1985 r. i skazany przez sąd wojskowy na 10 lat więzienia; uniewinniony przez Sąd Najwyższy, wyszedł na wolność w grudniu 1989 r.

  • 2010 / 9 LAT TEMU

    W Katowicach zmarł Janusz Kidawa, reżyser, scenarzysta, autor filmu „Grzeszny żywot Franciszka Buły”.

  • 1984 / 35 LAT TEMU

    W Poznaniu zmarł prof. Henryk Łowmiański, historyk, znawca epoki średniowiecza, badacz początków polskiej państwowości.

  • 1979 / 40 LAT TEMU

     Na planie filmu "Panny z Wilka" w reż. Andrzeja Wajdy. Maja Komorowska i Daniel Olbrychski. Fot. PAP/CAF/W. Rozmysłowicz

    Premiera filmu „Panny z Wilka” w reżyserii Andrzeja Wajdy.

  • 1978 / 41 LAT TEMU

    Borys Szyc. Fot. PAP/S. Leszczyński

    W Łodzi urodził się Borys Szyc, aktor warszawskiego Teatru Współczesnego, wystąpił m.in. w filmach „Symetria”, „Vinci”, „Pręgi”, „Testosteron”, „Wojna polsko-ruska”, „Kret”, „1920 Bitwa warszawska”, „Pokot”, a także w serialach „Oficer” oraz „Tajemnica twierdzy szyfrów”.

  • 1972 / 47 LAT TEMU

    Stanisław Milski. Fot. NAC

    W Warszawie zmarł Stanisław Milski, aktor, reżyser teatralny, wystąpił m.in. w filmach „Popiół i diament”, „Szatan z siódmej klasy” i „Gdzie jest generał”.

  • 1966 / 53 LATA TEMU

    Marek Krajewski. Fot. PAP/M. Kulczyński

    We Wrocławiu urodził się Marek Krajewski, pisarz, filolog klasyczny, autor m.in. cyklu kryminałów z Eberhardem Mockiem w roli głównej: „Śmierć w Breslau”, „Koniec świata w Breslau”, „Widma w mieście Breslau”, „Festung Breslau”, „Dżuma w Breslau”, „Głowa Minotaura” oraz „Rzeki Hadesu”.

  • 1966 / 53 LATA TEMU

    Prymas Stefan Wyszyński dokonał koronacji Cudownego Obrazu Matki Bożej Skalmierzyckiej koronami poświęconymi przez papieża Pawła VI.

  • 1966 / 53 LATA TEMU

    W Warszawie na Stadionie Dziesięciolecia odbyły się „Dożynki Tysiąclecia”.

  • 1963 / 56 LAT TEMU

    W Szczecinie piłkarska reprezentacja Polski pokonała Norwegię 9:0; w meczu tym swoją pierwszą bramkę dla drużyny narodowej strzelił 16-letni Włodzimierz Lubański. Do czasu rozegranego w 2009 r. meczu z San Marino, wygranego 10:0, było to najwyższe zwycięstwo polskiej reprezentacji.

  • 1963 / 56 LAT TEMU

    Robert Schuman. Fot. PAP/CAF

    W Scy-Chazelles we Francji zmarł Robert Schuman, premier Francji (1947-1948), minister spraw zagranicznych (1948-1953); przyczynił się do pojednania francusko-niemieckiego; autor planu integracji europejskiej (tzw. planu Schumana), w efekcie którego w 1951 r. utworzono Europejską Wspólnotę Węgla i Stali; w latach 1958-1960 przewodniczący Parlamentu Europejskiego.

  • 1961 / 58 LAT TEMU

    Premiera filmu „Dziś w nocy umrze miasto” w reżyserii Jana Rybkowskiego.

  • 1952 / 67 LAT TEMU

    Józef Węgrzyn. Fot. PAP

    W Kościanie zmarł Józef Węgrzyn, aktor, reżyser, wystąpił m.in. w filmach „Księżna Łowicka”, „Trędowata”, „Dziesięciu z Pawiaka”, „Znachor”, „Strachy” i „Kościuszko pod Racławicami”.

  • 1942 / 77 LAT TEMU

    Chaim Mordechaj Rumkowski. Źródło: Wikimedia Commons

    Przewodniczący Starszeństwa Żydów w Litzmannstadt Getto Chaim Mordechaj Rumkowski wygłosił dramatyczne przemówienie ogłaszające zarządzoną przez Niemców tzw. Wielką Szperę – akcję deportacji z łódzkiego getta do niemieckiego obozu zagłady Kulmhof w Chełmnie nad Nerem 15-20 tys. dzieci, osób starszych i chorych.

  • 1939 / 80 LAT TEMU

    W czasie tzw. „krwawego poniedziałku” w Częstochowie żołnierze Wehrmachtu zastrzelili na ulicach 300-500 mieszkańców miasta.

  • 1939 / 80 LAT TEMU

    Kampania polska: załoga samolotu PZL.23 Karaś z 51. Eskadry Rozpoznawczej ostrzelała i obrzuciła bombami niemiecki pociąg przewożący uzbrojenie i sprzęt wojskowy na stacji w Białej Piskiej na terenie ówczesnych Prus Wschodnich.

  • 1939 / 80 LAT TEMU

    Początek ewakuacji z Warszawy korpusu dyplomatycznego, rządu i instytucji państwowych oraz złota Banku Polskiego.

  • 1930 / 89 LAT TEMU

    W Poznaniu urodził się Marek Sewen, dyrygent, kompozytor i altowiolista.

  • 1924 / 95 LAT TEMU

    Jerzy Ficowski. Fot. PAP/Z. Lenkiewicz

    W Warszawie urodził się Jerzy Ficowski, poeta, eseista, tłumacz, odkrywca talentu Papuszy, znawca kultury romskiej i żydowskiej, entuzjasta twórczości Brunona Schulza.

  • 1909 / 110 LAT TEMU

    Urząd prezydenta Warszawy objął Aleksander Miller; w sierpniu 1915 r. opuścił miasto razem z wycofującymi się przed Niemcami wojskami rosyjskimi.

  • 1890 / 129 LAT TEMU

    We Lwowie urodził się Eugeniusz Geppert, malarz, przedstawiciel koloryzmu; organizator Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu.

  • 1890 / 129 LAT TEMU

    Michał Rola-Żymierski. Fot. PAP/CAF/J. Baranowski

    W Krakowie urodził się Michał Żymierski, pierwotnie Łyżwiński, ps. Rola, żołnierz Legionów Polskich, generał WP; w 1927 r. skazany za nadużycie finansowe, zdegradowany i wydalony z wojska; po wyjściu z więzienia nawiązał współpracę z sowieckim wywiadem; od 1943 r. doradca wojskowy Sztabu Głównego GL, następnie dowódca AL (1944). W latach 1944-1947 naczelny dowódca WP; od 1945 r. marszałek Polski; w 1946 r. stanął na czele Państwowej Komisji Bezpieczeństwa, koordynującej działania przeciwko środowiskom niepodległościowym; w 1953 r. aresztowany - zwolniony i zrehabilitowany w 1955 r.

  • 1887 / 132 LATA TEMU

    W Warszawie urodził się Wacław Piotrowski, malarz, portrecista, pejzażysta i rysownik.

  • 1879 / 140 LAT TEMU

    W Aleksandrowie Kujawskim doszło do spotkania cara Aleksandra II i cesarza Niemiec Wilhelma I.

  • 1865 / 154 LATA TEMU

    W Słupówce koło Kcyni urodziła się Maria Karłowska, zakonnica, założycielka Sióstr Pasterek od Opatrzności Bożej; beatyfikowana przez papieża Jana Pawła II w 1997 r.

  • 1812 / 207 LAT TEMU

    Zmarł Hieronim Janusz Sanguszko, generał, wojewoda wołyński, targowiczanin.

  • 1725 / 294 LATA TEMU

    Maria Leszczyńska. Źródło: BN Polona

    W Fontainebleau odbył się ślub króla Francji Ludwika XV i Marii Leszczyńskiej.

Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL